TARIMSAL İŞLETME KAYIT SİSTEMİ (TİKAS)

Tarımsal İşletme Kayıt Sistemi (TİKAS)

Nedir?

Tarımsal İşletme Kayıt Sistemi’nin amacı; Tarım Bilgi Sistemi kurularak, mevcut sistemlerin bu yapıyla ilişkilendirilmesi, işletme verimliliğini artıracak destekleme kriterlerinin belirlenmesi, üretim yöntemleri ile yetiştiriciliğin planlı tarım modeline dönüştürülmesi, istikrarlı ve sürdürülebilir tarım politikalarının üretilerek tek sistem üzerinden kontrol ve denetiminin sağlanarak işletmelerin yer aldığı idari kayıtların oluşturulmasıdır.

Tarımsal İşletme Kayıt Sistemi’nin Amacı Nedir?

Tarımsal işletmelere ait çerçeve elde edilmesi için; ülkemizde tarımsal faaliyetle uğraşan işletmelerin tamamına ait güncel bir çerçeve elde edilmesi ve bu yönde ulusal düzeyde kayıt sisteminin oluşturulup sürdürülebilirliğinin sağlanması, tarımsal işletmelerin arazi, hayvancılık, makine-ekipman ve bitkisel üretim bilgilerinin kayıt altına alınması, kayıtların tamlığı ve güncelliğinin sağlanması, tarımsal işletmelerin TC kimlik veya vergi numaralarının,  adreslerinin, ikametgah adreslerinin, telefon ve diğer işletme bilgilerinin kayıt altına alınması amaçlanmaktadır.

Tarımsal İşletme Kayıt Sistemi’nin Aşamaları Nelerdir?

 TİKAS’ın başlıca aşamaları şunlardır:

  • Tarımsal işletmelerin kimlik, adres ve özel bilgilerinin depolanmasını sağlamak,
  • Bir veri tabanı olarak kullanmak,
  • Tarım istatistiklerine yönelik mevcut veri tabanları arasında entegrasyonu sağlamak,
  • Ülkemizde tarım sektörü konusunda yapılan ve yapılacak olan tüm çalışmaların tek bir merkez üzerinden kontrolünün ve denetiminin yapılmasını sağlamak,
  • Genel ve ara yıllarda tarım istatistikleri konusunda yapılacak araştırmalar için çerçeve oluşturmak,
  • Tarımsal araştırmaların kalitesini ve geri dönüşümünü kontrol etmektir.

Tarımsal İşletme Kayıt Sistemi Uygulamaları Nelerdir?

Tarımsal Üretim Kayıt Sistemi Yönetmeliği 18.02.2014 tarihli resmi gazetede yayımlanarak yürürlüğe girmiştir. Bu yönetmelik ile tarım politikalarının oluşturulmasına yönelik olarak tarım işletmelerine ait tarımsal faaliyetlerin tamamının kayıt altına alınması için kurulacak Tarımsal Üretim Kayıt Sisteminin kullanılması, güncellenmesi, geliştirilmesine ilişkin usul ve esaslar belirlenmiştir.

TİKAS’ın faaliyete girdiği tarihten itibaren günümüze kadar, tüm Türkiye genelinde sisteme yaklaşık 52 milyon 130 bin parsel kaydı Tapu Kadastro Genel Müdürlüğü verilerinden faydalanarak yapılmıştır. TİKAS kapsamında yurt çapında veri giriş faaliyetleri Avrupa Birliği Bakanlığı, Türkiye İstatistik Kurumu ve Genel Müdürlüğümüz arasında, İstatistik Stratejisi kapsamında sürdürülmüş, bu kapsamda taslak bir TİKAS Eylem Planı hazırlanmış ve TÜİK ile AB Bakanlığına iletilmiştir.

Tarımsal İşletme Kayıt Sistemi Önceliğinde Tarım Bilgi Sistemi yapılacağı yazılım tamamlanmış ve İl ve İlçe Tarım Sisteminin Kurulması ve Güncelliğinin Sağlanmasına İlişkin “Protokol” ün 13 Temmuz 2010 tarihinde imzalanmasını takiben Tarımsal işletme Kayıt Sistemine işletme bazında veri girişleri yapılmıştır.

Her yıl alınan kayıtlar ise; Çiftçi Kayıt Sistemi (ÇKS), Örtüaltı Kayıt Sistemi, Organik Tarım Bilgi Sistemi, İyi Tarım Uygulamaları Kayıt Sistemi, Veteriner Bilgi Sistemi (Büyükbaş Hayvancılık  Sığır, Manda), Veteriner Bilgi Sistemi (Küçükbaş Hayvancılık Koyun, Keçi), Arıcılık Kayıt Sistemi, E-Islah veri tabanında bulunan Soy Kütüğü ve Ön Soy Kütüğü Kayıt Sistemi bilgileridir. Ayrıca Üretici Birlikleri ve Kooperatifler, SGK, GİB’nın verileri de izlenmiştir.

Tarımsal İşletme Kayıt Sisteminin Geliştirilmesine Yönelik Çalışmalar Nelerdir?

TÜKAS’ın aktif duruma getirilerek, eksiksiz, güncel ve sürdürülebilir bir yapıya kavuşturulup işletmelere ait bitkisel üretim, hayvancılık ve tarımsal alet makine verilerinin sağlıklı bir şekilde toplanması için; tarım istatistiklerine yönelik, ilgili kurumların kendi amaçları için kurdukları kayıt sistemlerinin veri tabanlarında mevcut bulunan, tarım verilerinin alınarak birbiriyle entegrasyonlarının sağlanması ve kapsam eksikliklerinin giderilerek bir çerçeve elde edilmesi gerekmektedir.

Bu noktada ülkemizde tarım sektörü konusunda  yapılan ve yapılacak olan tüm çalışmaların tek bir merkez üzerinden kontrolünün ve denetiminin yapılması, tarımsal İstatistiklerine ait bitkisel üretim verilerinin tarım parseli bazında toplanması ve doğrulaması hızlandırılmalıdır. Eksiksiz, güncel ve sürdürülebilir Tarımsal İşletme Kayıt Sistemi’nin kurulumu tamamlanarak, elde edilecek çerçeve ile tarım istatistiklerine ilişkin alan çalışmalarına başlanması planlanmalıdır.